Znajomość właściwych węzłów wspinaczkowych jest niezbędna do bezpiecznej wspinaczki skalnej, alpinizmu, kanioningu i innych działań na wysokości. Węzły te wiążą wspinacza ze stanowiskiem, łączą liny, wytwarzają tarcie do asekuracji i zjazdu oraz tworzą punkty wpięcia sprzętu. Na przykład pętla ósemkowa nawlekana wiąże wspinacza z uprzężą i pozostaje na całym świecie standardowym węzłem do wiązania się z liną. Wyblinka mocuje wspinacza do stanowiska i daje się wyregulować w kilka sekund. Do łączenia dwóch lin przed długim zjazdem używa się związu rybackiego podwójnego lub węzła kluczka. W środku liny pętla motyl Alpejski tworzy pewny punkt wpięcia albo izoluje uszkodzony odcinek liny. Gdy przyrząd zostanie upuszczony, półwyblinka zapewnia tarcie do asekuracji i zjazdu na pojedynczym karabinku zakręcanym. Do autoasekuracji przy zjeździe lub podchodzenia po linie w trakcie samoratownictwa służą węzły tarcia, takie jak Prusik i węzeł Klemheist, które pewnie chwytają linę. Regularne ćwiczenie buduje pamięć mięśniową, dzięki której wspinaczka pozostaje bezpieczna, a wspinacz potrafi dostosować się do zmiennych warunków. Poniżej znajduje się lista najważniejszych węzłów wspinaczkowych, obejmujących każdy etap pionowej przygody.